การศึกษาข้อมูลทางคลินิกพบว่า ในปัจจุบันความชุกของโรคผื่นแพ้สัมผัสจากสารฟอร์มัลดีไฮด์ค่อนข้างสูง อันเป็นผลมาจากการปนเปื้อนของสารดังกล่าวในผลิตภัณฑ์ที่ใช้ในชีวิตประจำวัน ดังนั้น เราจึงควรเฝ้าระวังและสนับสนุนให้โรงงานผู้ผลิตมีการควบคุมและบริหารจัดการที่ดีและมีมาตรฐานตามหลัก Good Manufacturing Practices (GMPs)
สารฟอร์มัลดีไฮด์และสารที่ปลดปล่อยสารฟอร์มัลดีไฮด์ 5 ตัวหลักอันได้แก่ quaternium-15, diazolidinyl urea, DMDM hydantoin, imidazolidinyl urea, and 2-bromo-2-nitropropane-1, 3-diol (bronopol) เป็นสารเคมีที่ถูกใช้เป็นส่วนประกอบของผลิตภัณฑ์มากมาย เช่น เครื่องสำอางและสารทำความสะอาด เป็นต้น สารกลุ่มนี้เป็นสารก่อมะเร็งและทำให้เกิดปฏิกิริยาในร่างกายหลายระบบ เช่น ทำให้เกิดผื่นแพ้สัมผัสได้ การศึกษานี้จึงทำการรวบรวมตัวอย่างชนิดของผลิตภัณฑ์ที่มีสารสารฟอร์มัลดีไฮด์ปนเปื้อน ลักษณะอาการที่พบได้จากการสัมผัสสาร และการตรวจอาการแพ้ต่อสารกลุ่มนี้ทางผิวหนัง
สารฟอร์มัลดีไฮด์ และสารที่ปลดปล่อยสารฟอร์มัลดีไฮด์นั้นสามารถพบได้ในผลิตภัณฑ์หลายกลุ่มตัวอย่าง เช่น อุปกรณ์ทางการแพทย์ ได้แก่ วัสดุทำแผล สารฆ่าเชื้อทำความสะอาดแผล ถุงมือ หน้ากากอนามัย ผลิตภัณฑ์อาหาร ได้แก่ กาแฟ ปลารมควันบางชนิด ไข่ปลา ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดในครัวเรือน สารเคมีที่ใช้ในอุตสาหกรรมสิ่งทอ สีย้อมผ้า ผ้าอ้อม กลุ่มสารจากการเผาไหม้ เช่น บุหรี ถ่าน น้ำมัน สารจากโรงงานอุตสาหกรรม การผลิตพลาสติก และกาวเป็นต้น ปฏิกิริยาทางร่างกายต่อสารฟอร์มัลดีไฮด์สามารถแสดงออกมาในรูปแบบที่หลากหลาย เช่น ผื่นแพ้สัมผัสเฉพาะที่ อาการกำเริบของโรคผิวหนังที่ผู้ป่วยมีอยู่เดิมและผื่นผิวหนังบริเวณข้างเล็บ ตัวอย่างอาการที่สัมพันธ์กับการรักษาทางการแพทย์ได้แก่ อาการผื่นแพ้สัมผัสทั่วไปที่เกิดจาก
การสัมผัสสารที่ใช้ล้างแผลหรือวัสดุทำแผล อาการผื่นแพ้ที่เกิดจากการได้รับวัคซีนที่ปนเปื้อนสารฟอร์มัลดีไฮด์หรือได้รับอาหารและยาที่มีการปนเปื้อนสารแอสปาร์แตม และอาการผื่นแพ้ หอบหืดกำเริบหรืออาการแพ้รุนแรงจากการรักษารากฟันหรือการฟอกไตเป็นต้น
แม้สารฟอร์มัลดีไฮด์จะถูกพิจารณาเป็นสารห้ามใช้ในผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ ในยุโรป ยังมีการพบสารชนิดดังกล่าวเจือปนในผลิตภัณฑ์ ทั้งที่มาจากการแอบเติมสารเข้าไปในส่วนผสม หรือ สารนั้นเกิดขึ้นเองจากปฎิกิริยาออกซิเดชั่นที่เกิดขึ้นเองของสารลดแรงตึงผิว Ethoxylated alcohols ที่ถูกผสมอยู่ในเครื่องสำอางค์และผลิตภัณฑ์ทำความสะอาด ในทวีปยุโรปผื่นแพ้สัมผัสที่เกิดจากสารฟอร์มัลดีไฮด์มีแนวโน้มลดลงอย่างต่อเนื่อง (ความชุกในปัจจุบันประมาณ 1.5 – 2.5%) ในขณะที่ในประเทศสหรัฐอเมริกาที่กฎหมายควบคุมผลิตภัณฑ์เครื่องสำอางค์ไม่เข้มงวดเท่า ทำให้มีการพบการเจือปนของสารฟอร์มัลดีไฮด์ในสัดส่วนที่มากกว่าและมีความชุกของผื่นแพ้สัมผัสอยู่ที่ประมาณ 8% การทดสอบการแพ้สัมผัสสารฟอร์มัลดีไฮด์สามารถทำได้ด้วยการตรวจ patch test โดยใช้ฟอร์มัลดีไฮด์ความเข้มข้น 2% นอกจากนี้ยังมีการทดสอบการแพ้ต่อสารที่สามารถปลดปล่อยฟอร์มัลดีไฮด์ด้วย และเพื่อจุดประสงค์ในการลดอัตราการเกิดอาการไม่พึงประสงค์จากการสัมผัสสารดังกล่าวควรมีการตรวจสอบผลิตภัณฑ์ตั้งแต่ที่โรงงานและการประยุกต์ใช้ชุดตรวจหาสารฟอร์มัลดีไฮด์ นอกจากนี้ควรมีการควบคุมที่เข้มงวดต่อโรงงานในการพัฒนาการผลิตและการตรวจสอบการใส่สารฟอร์มัลดีไฮด์และสารที่สามารถปลดปล่อยสารฟอร์มัลดีไฮด์ลงในผลิตภัณฑ์
การศึกษานี้ชี้ให้ว่ายังมีการปนเปื้อนของสารฟอร์มัลดีไฮด์อยู่มากในผลิตภัณฑ์ในท้องตลาด การมีข้อบังคับที่เข้มงวดในการควบคุมโรงงานผู้ผลิตให้มีการบริหารจัดการที่ดีและมีมาตรฐานตามหลัก Good Manufacturing Practices (GMPs) นั้นเป็นสิ่งสำคัญอันจะนำมาสู่การลดลงของอัตราการเกิดปฏิกิริยาอันไม่พึงประสงค์จากการสัมผัสสารฟอร์มัลดีไฮด์ในประชาชนทั่วไป
- https://www.medscape.com/viewarticle/971390
- https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/cod.14089
